اخبار و مقالات

اینترنت چگونه بر سلامت روان ما تاثير می‌گذارد؟

امروزه افزایش استفاده از اینترنت و فضای مجازی به این معنی است که ما انسان‌ها، نسبت به گذشته با یکدیگر ارتباطات بیشتری داریم. وابستگی به فضای مجازی میتواند اثرات منفی بر روی سلامت روان ما داشته باشد. (تحقیقات نشان می‌دهند که یک فرد انگلیسی حدودا ۲۸ بار در روز موبایل خود را چک می‌کند.)

با اینکه اینترنت و رسانه‌های اجتماعی در موارد بسیار زیادی می‌توانند برای ما مفید باشد، اما استفاده بیش از حد از آنها می‌تواند ما را منزوی و گاهی ناراحت کند. مثلا وقتی صفحه اینستاگرام خود را باز می‌کنید با انبوهی از تصاویر فیلتر شده و ساختگی زیبا مواجه می‌شوید که می‌تواند اعتماد بنفس شما را خدشه‌دار کند. همچنین چک کردن اکانت توییتر قبل از خواب، می‌تواند کیفیت خواب شما را پایین بیاورد.

در ادامه به ۶ مورد اشاره کرده‌ایم که فضای مجازی می‌تواند به صورت ناخودآگاه و بدون اینکه حتی مطلع باشیم، به سلامت روان ما آسیب برساند:

اینترنت

۱. اعتماد بنفس

همه انسان‌ها ممکن است نسبت به برخی از ویژگی‌های خود احساس کمبود یا کافی نبودن داشته باشند. برخی با صراحت درباره آن‌ها حرف می‌زنند و بعضی دیگر از بیان آنها اجتناب می‌کنند.

با این حال مقایسه کردن خود با دیگران از طریق دنبال کردن عکس‌هایی که آنها در اینستاگرام خود به اشتراک میگذارند، یا پیگیری رابطه های عاطفی آن‌ها از طریق استاتوس فیس بوک میتواند در شما احساس تزلزل ایجاد کند و باعث شود که شما به خودتان شک کنید. مطالعه‌ای که توسط دانشگاه کپنهاگ انجام شده، نشان می‌دهد که بسیاری از مردم از «حسادت فیس بوکی» رنج می برند، در حالیکه افرادی که کمتر از این سایت‌ها در اینترنت استفاده می‌کنند، احساس رضایت بیشتری از زندگی خود دارند.

«هنگامی که مبنای احساس ارزشمندی را در مقایسه خود با دیگران قرار می‌دهیم، احساس رضایتمندی خود را همچون متغیری در نظر می‌گیریم که هیچ کنترلی روی آن نداریم.» دکتر تیم بونو، نویسنده کتاب وقتی تعداد لایک ها کافی نیست.

آگاهی بیشتر در مورد مدت زمانی که صرف چک کردن پروفایل آنلاین افراد در فضای مجازی می‌کنید، می‌تواند به تمرکز بیشتر شما بر روی خودتان و تقویت اعتماد به نفس به شما کمک کند.

۲. ارتباط انسانی

برقراری یک ارتباط سالم بین انسان‌ها امري بسیار مهم است. اما زماني كه ارتباط بين ما و ديگران صرفا به اینترنت و موبایل‌هایمان ختم شود و با چهره های دیجیتالی افراد بیشتر از شخصیت‌های واقعی آن ها ارتباط داشته باشیم، برقراری ارتباط سالم و موثر دشوار خواهد بود.

استینا سندرز، مدل سابقی که در اینستاگرام خود ۱۰۷۰۰۰ فالوور دارد، بیان می‌کند که که گاهی فضای مجازی به او  احساس تنهایی می‌دهد. او در مصاحبه‌ای با روزنامه The Independent  گفته «گاهی اوقات دیدن عکس دوستانم در یک مهمانی که من به آن دعوت نشده‌ام، در فضای مجازی من را دچار FOMO (اضطراب) میکند، و همین باعث میشود که احساس تنهایی کنم .»

تحقیقاتی که در ژورنال اپیدمیولوژی آمریکا چاپ شده است نيز نشان می‌دهد که استفاده مداوم از فیس بوک میتواند اثرات منفی در سلامت روحی فرد داشته باشد.

۳. حافظه

اینترنت و فضای مجازی می‌تواند ابزار مناسبی برای یادآوری به خاطرات گذشته باشد. از طرفی می‌تواند برخی خاطرات خوشایند گذشته را که بخاطر دارید، خراب کند.

خیلی از ما زمان بسیار زیادی را صرف گرفتن یک عکس بدون نقض از یک پدیده زیبا می‌کنیم؛ درحالی که فراموش می‌کنیم که از دیدن آن زیبایی با چشمان خود لذت ببریم.

دکتر بونو میگوید: «اگر ما تمام تمرکز خود را روی گرفتن یک عکس ایده آل و بدون نقص برای تحسین فالوورهای فضای مجازیمان بگذاریم، کمتر می‌توانیم از سایر جنبه‌های زندگی‌مان در دنیا واقعی لذت ببریم.»

«صرف زمان زیاد بر روی موبایل‌هایمان، ما را از لذت بردن از تجاربی که کسب می‌کنیم باز می‌دارد و آن را بی ارزش میکند.»

۴. خواب

داشتن خواب کافی اهمیت بالایی دارد. اکثر ما قبل از خواب از موبایل‌هایمان استفاده می‌کنیم و این کار به خواب رفتن را سخت‌تر می کند. به گفته دکتر بونو «هنگامی که بر  اساس آنچه در رسانه‌های اجتماعی می‌بینیم احساساتی مثل اضطراب یا حسادت را تجربه می‌کنیم، هشیاری ذهن ما بالاتر می‌رود و این مانع خواب می‌شود.»

علاوه بر این، نور موبایل‌های ما هنگامی که در فاصله بسیار کمی از صورت ما قرار می‌گیرند، ترشح ملاتونین، هرمونی که به ما کمک می‌کند تا احساس خستگی کنیم، را سرکوب می‌کند.

می‌توانید به عنوان تمرین برای خودتان یک قانون بگذارید. ۴۰ دقیقه یا حتی ۱ ساعت قبل از خواب  از موبایل‌تان استفاده نکنید و تاثیر آن را بر روی خوابتان بررسی کنید.

اینترنت

۵. تمرکز

شما فقط نباید نگران ذهن ناخودآگاه خود باشید، بلکه باید به مقدار زمانی که ذهن شما می‌تواند تمرکز کامل داشته باشد نیز توجه کنید. اگرچه میزان اطلاعاتی که با بودن رسانه‌های اجتماعی، در اختیار ما قرار گرفته است بسیار قابل توجه است، اما این بدان معنی نیز هست که نسبت به گذشته، انسان‌ها راحت تر حواسشان پرت می‌شود . به گفته دکتر بونو «رسانه‌های اجتماعی شرایطی ایجاد کرده‌اند که وسوسه دسترسی آسان و در لحظه به سرگرمی را رفع می‌کند.»

اگر چک نکردن گوشی برای چند دقیقه برای شما سخت است بهتر است که قدرت ارده خود را تقویت کنید.

۶. سلامت روان

طبق تحقیقات گذشته اثبات شده است که رسانه‌های اجتماعی می‌توانند باعث از بین رفتن خوشحالی شود، همچنین اگر بیش از حد یا بدون ملاحظه از آن‌ها استفاده کنیم، می‌توانند منجر به افزایش مشکلات سلامت روان همچون اضطراب و افسردگی شود.

در مارس ۲۰۱۸ گزارش شده بود که از بین ۱۰۰۰ نفر یک سوم آنها گفته‌اند که از رسانه های اجتماعی فاصله گرفته اند و ۴۱ درصد آنها گفته‌اند که رسانه‌های اجتماعی، باعث می‌شد که احساس اضطراب و و ناراحتی و افسردگی داشته باشند.

یکی از افرادی که در توییتر بیش از ۵۰۰۰ دنبال کننده داشت، تصمیم گرفت که در سال ۲۰۱۶ از رسانه‌های اجتماعی فاصله بگیرد.

او می‌گوید که این فاصله برایش بسیار مفید بوده است. «توییتر باعث می‌شد من برخی اوقات مضطرب بشم و به مرور زمان متوجه شدم که بابت احساس هزاران غریبه‌ای که دنبال می‌کردم نگران هستم، در حالیکه آن‌ها اصلا نمی‌دانستند من چه کسی هستم.»

«از زمانی که توییتر را ترک کرده‌ام ، ذهن آرام‌تری دارم و زمان بیشتری را به کارهای مفید دیگر اختصاص می‌دهم. مثلا به جای اینکه ساعت ۳ شب مضطرب از خواب بیدار شوم، کتاب می‌خوانم.»

همانطور که گفته شد، توسعه ارتباطات، پیشرفت تکنولوژی و حضور گسترده تکنولوژی، اینترنت و شبکه‌های اجتماعی در زندگی روزمره انسان، در کنار مزایای بسیار زیادی که دارد، می‌تواند به سلامت روان ما آسیب وارد کند. اگر شما هم احساس می‌کنید که استفاده بیش از حد از شبکه‌های اجتماعی باعث افزایش اضطراب و تجربه پیچیده هیجانی در شما می‌شود، شاید زمان آن رسیده باشد که در راستای مراقبت از خود، راهی برای مدیریت زمانی که در فضای مجازی می‌گذرانید پیدا کنید و برای وقت آزادی که پیدا می‌کنید، به دنبال فعالیت‌های مفیدتر و آرامشبخش‌تری باشید.

مریم مجد، پرستو کلایه

منبع